Brottin

CHỦ ĐIỂM · Động từ (Verben)

Bị động trong tiếng Đức - Zustandspassiv oder Vorgangspassiv

A2B1B2

Sau bài học này, bạn có thể tự tin tạo, phân biệt và dùng đúng hai dạng bị động tiếng Đức: Vorgangspassiv và Zustandspassiv.

Trong tiếng Đức có hai dạng bị động quan trọng: „Vorgangspassiv“ và „Zustandspassiv“. Cả hai đều dùng Partizip II, nhưng khác trợ động từ và khác nghĩa.

Tổng quan: Vorgangspassiv vs. Zustandspassiv

  • Vorgangspassiv: nhấn mạnh quá trình, hành động đang/được thực hiện.
  • Zustandspassiv: nhấn mạnh kết quả, trạng thái sau khi hành động đã xong.

Mẫu cơ bản:

  • Vorgangspassiv: „werden + Partizip II“
  • Zustandspassiv: „sein + Partizip II“

Vorgangspassiv

Ý nghĩa

Vorgangspassiv diễn tả „có việc gì đó đang/được làm“. Trọng tâm là hành động (tiến trình):

  • „Der Tisch wird gedeckt.“ – Ai đó đang dọn bàn.

Tác nhân (người làm) có thể thêm bằng „von“ hoặc „durch“:

  • „Der Tisch wird von der Mutter gedeckt.“

Cách tạo ở thì Präsens

Cấu trúc: Chủ ngữ ở Nominativ + „werden“ chia theo chủ ngữ + Partizip II ở cuối câu.

Chủ ngữ (Nominativ)werden (Präsens)Partizip II
der Tischwirdgedeckt
die Fensterwerdengeöffnet
das Autowirdgewaschen

Ví dụ:

  • „Der Tisch wird für die Gäste gedeckt.“ (Cái bàn đang được dọn cho khách.)
  • „Die Fenster werden jeden Morgen geöffnet.“ (Cửa sổ được mở mỗi sáng.)
  • „Das Auto wird am Samstag gewaschen.“ (Chiếc xe được rửa vào thứ bảy.)

Lược qua Präteritum và Perfekt

  • Präteritum: „wurden + Partizip II“
    • „Die Blumen wurden gestern gegossen.“ (Hoa đã được tưới hôm qua.)
  • Perfekt: „sein + Partizip II + worden“
    • „Die Blumen sind gestern gegossen worden.“ (Hoa đã được tưới hôm qua.)

Zustandspassiv

Ý nghĩa

Zustandspassiv diễn tả kết quả của hành động, trạng thái sau khi việc đã làm xong:

  • „Der Tisch ist gedeckt.“ – Bàn đang ở trạng thái „gedeckt“ (đã dọn xong).

Hành động kết thúc, điều quan trọng là trạng thái.

Cách tạo ở thì Präsens

Cấu trúc: Chủ ngữ ở Nominativ + „sein“ chia theo chủ ngữ + Partizip II.

Chủ ngữ (Nominativ)sein (Präsens)Partizip II
der Tischistgedeckt
die Fenstersindgeöffnet
das Autoistgewaschen

Ví dụ:

  • „Der Tisch ist für die Gäste gedeckt.“ (Bàn cho khách đã dọn xong.)
  • „Die Fenster sind schon geöffnet.“ (Cửa sổ đã mở sẵn.)
  • „Das Auto ist sauber gewaschen.“ (Xe đã được rửa sạch.)

So sánh trực tiếp

LoạiVí dụÝ nghĩa ngắn gọn
Vorgangspassiv„Der Brief wird geschrieben.“quá trình, đang làm
Zustandspassiv„Der Brief ist geschrieben.“kết quả, đã xong

Hạn chế thường gặp

Passiv chủ yếu dùng với động từ chuyển tiếp (transitive Verben) – động từ có tân ngữ Akkusativ ("jemanden / etwas …"), tân ngữ này sẽ thành chủ ngữ trong câu bị động.

Không (hoặc hầu như không) dùng Passiv với:

  • nhiều động từ đi với „sein“ ở Perfekt: „gehen“, „kommen“, „reisen“ …
    • „Ich bin nach Berlin gereist.“ – không có bị động tự nhiên.
  • động từ chỉ trạng thái: „sein“, „haben“, „gehören“ …
    • „Ich habe ein Auto.“ – không có bị động.
  • động từ phản thân (reflexive Verben): „sich konzentrieren“, „sich erinnern“ …
    • „Ich konzentriere mich.“ – không có bị động.

Mẹo: kiểm tra xem câu chủ động có tân ngữ Akkusativ thật không:

  • Aktiv: „Jemand deckt den Tisch.“ → Passiv: „Der Tisch wird gedeckt.“

Nắm vững Vorgangspassiv và Zustandspassiv giúp bạn mô tả rõ ràng cả hành động lẫn kết quả trong tiếng Đức.