Brottin

LỘ TRÌNH · A1 · Giao tiếp cơ bản trong cuộc sống hàng ngày

Imperativ

A1Câu mệnh lệnh
Komm bitte, setz dich und nehmen Sie Platz.

Lại đây nhé, ngồi xuống đi, và xin mời ngồi ạ.

GIẢI THÍCH

Imperativ là dạng tiếng Đức dùng để bảo ai đó làm gì. Dạng cụ thể phụ thuộc vào việc bạn nói với một người thân mật (du), nhiều người thân mật (ihr), hay một người trang trọng (Sie).

Imperativ dùng để ra lệnh, yêu cầu, chỉ dẫn và đề nghị thân mật. Trong tiếng Đức có ba dạng chính: du không có đại từ, ihr giống dạng hiện tại, và Sie với động từ đứng trước. Với du, nhiều động từ dùng thân động từ trần; nhưng một số động từ mạnh đổi e → i thì giữ nguyên nguyên âm đã đổi: nimm, gib, lies. Những động từ đổi a → ä thì không đổi trong Imperativ: fahr. Động từ sein là trường hợp đặc biệt: sei, seid, seien Sie. Động từ tách tiền tố giữ tiền tố ở cuối: Steh auf! Ruf mich an! Các từ như bitte, mal, và doch làm câu mệnh lệnh mềm hơn.

CẤU TRÚC

thân động từ + ! (với du, không có đại từ)

Đây là dạng mệnh lệnh cơ bản cho một người bạn quen thân.

  • Komm bitte morgen.Mai đến nhé.
  • Mach die Tür zu.Đóng cửa lại.
  • Warte kurz, bitte.Đợi một lát nhé.
dạng hiện tại ngôi ihr + !

Dùng cho nhiều người mà bạn quen thân.

  • Kommt bitte rein.Mọi người vào đi.
  • Nehmt eure Bücher.Lấy sách của mọi người đi.
  • Helft mir kurz.Giúp tôi một chút.
động từ đứng trước + Sie

Đây là dạng mệnh lệnh lịch sự cho một người lớn hoặc nhiều người.

  • Kommen Sie bitte mit.Xin hãy đi cùng ạ.
  • Nehmen Sie Platz.Xin mời ngồi ạ.
  • Warten Sie einen Moment.Xin chờ một lát ạ.

BẢNG TỔNG HỢP

Các dạng Imperativ nhìn nhanh

NgôiDạngVí dụGhi chú
duKomm! / Nimm! / Fahr!Komm bitte!Imperativ với ngôi du thường không có đại từ; với một số động từ mạnh đổi e → i, nguyên âm đã đổi được giữ nguyên: nimm, gib, lies.
ihrKommt! / Nehmt!Kommt bitte!Giống dạng hiện tại, nhưng không có đại từ.
SieKommen Sie! / Nehmen Sie Platz!Kommen Sie bitte!Động từ đứng trước, rồi đến Sie.
seinSei! / Seid! / Seien Sie!Sei ruhig!Các dạng đặc biệt bất quy tắc.

LỖI THƯỜNG GẶP

  • Du komm bitte!

    Komm bitte!

    Với du, Imperativ thường không có đại từ. Du komm! không phải dạng mệnh lệnh chuẩn.

  • Komm schnell, Kinder!

    Kommt schnell, Kinder!

    Với ihr, dùng dạng ihr của động từ. Ở đây đang nói với nhiều Kinder (số nhiều), nên phải dùng Kommt chứ không phải số ít Komm.

  • Sie kommen bitte herein!

    Kommen Sie bitte herein!

    Với Sie, động từ đứng trước rồi đến Sie. Sie kommen bitte herein! là trật tự câu kể bình thường, không phải Imperativ.

  • Lese das Buch!

    Lies das Buch!

    Một số động từ mạnh đổi e → i trong Imperativ với du, và lesen không dùng dạng hiện tại du liest mà thành lies.

LƯU Ý SỬ DỤNG

  • Imperativ với du thường không có đuôi, nhưng nhiều người học quên rằng sein bất quy tắc: sei.
  • Khi yêu cầu lịch sự, bitte thường đứng đầu hoặc cuối: Bitte kommen Sie herein! / Kommen Sie bitte herein!
  • Với động từ tách tiền tố, đừng tách sai chỗ: Ruf mich an! chứ không phải Ruf an mich!
  • mal và doch làm câu mệnh lệnh mềm hơn hoặc tự nhiên hơn, nhưng không đổi ngữ pháp của Imperativ.

LIÊN QUAN

Xem trong Lộ trình